देउवाको विश्राम संकेत : कांग्रेसको भावी नेतृत्व को ? गगनमाथि आन्तरिक किचलो

काठमाडौँ । नेपाली कांग्रेसभित्र १५ औँ महाधिवेशन नजिकिँदै गर्दा राजनीतिक सरगर्मी बढेको छ । पार्टीभित्रका परम्परागत गुटहरूका साथै तेस्रो धारको उदयको सम्भावनाले आगामी नेतृत्व चयन थप रोचक बन्ने देखिएको छ ।

तेस्रो धारको उदय र भावी समीकरण

कांग्रेसमा रहेका दुई प्रमुख समूहका अतिरिक्त, विमलेन्द्र निधि, प्रकाशमान सिंह र डा। शशांक कोइरालाले तेस्रो समूह बनाउने प्रयासमा छलफल अगाडि बढाएका छन् । यी तीन नेताबीच नयाँ समूह निर्माणका लागि दुई चरणमा वार्ता पनि भइसकेको छ । यसले आगामी महाधिवेशनमा शक्ति समीकरणमा फेरबदल ल्याउन सक्ने संकेत गरेको छ ।

सभापति देउवाको संकेत र गगन थापाको सम्भावना

वर्तमान सभापति शेरबहादुर देउवाले पार्टी नेतृत्वबाट विश्राम लिने संकेत गरेका छन्, यद्यपि उनी आफ्नो मर्जीअनुसार नै बाहिरिने स्पष्ट पारेका छन् । यसबीचमा, महामन्त्री गगनकुमार थापालाई आगामी सभापति वा प्रधानमन्त्रीको रूपमा एक बलियो दाबेदारका रूपमा हेरिएको छ । कांग्रेसका उच्च स्रोतका अनुसार, “युवा पुस्ताले नै नेतृत्व हाँक्नुपर्छ” भन्ने आवाज बलियो बनेकोले थापालाई पार्टीको साख जोगाउन प्रमुख पदका लागि प्रस्ताव गरिने सम्भावना छ ।

गगन थापाको गुटनिरपेक्षताको अडान र चुनौती

महामन्त्री थापाले हालसालै आफू कुनै समूहको नभई “सिङ्गो कांग्रेसको हुन चाहन्छु” भन्दै गुटनिरपेक्षताको अडान लिएका छन् । उनले आफू कहिले देउवानिकट त कहिले शेखर कोइरालासँग देखिने गरे पनि अन्ततः पार्टीको समग्र हितमा काम गर्न चाहेको बताएका थिए ।

तर, उनको यो अडानमा चुनौतीहरू पनि देखिएका छन् । हालैको केन्द्रीय समिति बैठकमा देउवा पक्षका मोहनबहादुर बस्नेतले थापामाथि गम्भीर आरोप लगाएका थिए । बस्नेतले अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगको अनुसन्धानमा थापाको हात रहेको दाबी गर्दै कसैलाई पनि चोखो नरहेको चेतावनी दिएका थिए । थापाले यसलाई “अराजनीतिक, अशिष्ट र अमर्यादित” आरोपको संज्ञा दिँदै ‘फोहोर’ भनी जवाफ फर्काएका थिए । यस्ता घटनाक्रमले थापाका लागि सबैको नेता बन्न सहज नहुने देखाउँछ ।

महाधिवेशनको अनिश्चितता र अन्य विवाद

कांग्रेसको विधानअनुसार २०८२ मंसिरमा नियमित महाधिवेशन हुनुपर्ने हो। तर, तोकिएको समयमा महाधिवेशन हुनेमा शंका छ, किनभने विधानले सभापतिलाई विशेष परिस्थितिमा एक वर्ष कार्यकाल थप गर्ने अधिकार दिएको छ। यद्यपि, महामन्त्री थापाले भने समयमै महाधिवेशन हुने बताइरहेका छन् ।

पार्टीभित्र अन्य आन्तरिक विवादहरू पनि छन् । शेखर कोइरालाले उद्योगी विनोद चौधरी केन्द्रीय सदस्य बन्न काबिल नभएको बताएपछि चौधरीले पार्टीलाई चन्दा दिएको भन्दै जवाफ फर्काएका थिए । यसमा गुरु घिमिरेले “चन्दा दिँदैमा केन्द्रीय सदस्य बन्न पाइन्छ रु” भन्दै प्रश्न उठाएका थिए ।

आगामी महाधिवेशनसम्म पुग्दा नेपाली कांग्रेसभित्र को कसको गुट वा समूहमा रहनेछन् भन्ने अझै स्पष्ट भइसकेको छैन । विशेषगरी, महामन्त्री गगन थापाको आगामी कदम र उनी कसरी पार्टीभित्रको गुटबन्दीलाई चिरेर अगाडि बढ्छन्, त्यो धेरैका लागि प्रतिक्षाको विषय बनेको छ ।