काठमाडौं । सुत्नुअघि एक गिलास तातो दूध पिउनु भनेको आराम गर्न, चिन्ता हटाउन र रातमा थप आरामदायी निन्द्रा लिन चल्दै आएको परम्परा हो । तर, धेरै मानिस दूध पिउन चाहँदैनन् ।
कतिपय मानिस राति सुत्नुअघि दूध पिउनु स्वास्थ्यका लागि हानिकारक हुने विश्वास गर्छन् । तर, यो पूर्ण रुपमा सत्य होइन । राति सुत्नुअघि दूध पिउनु स्वास्थ्यका लागि राम्रो हुन्छ । जानौँ सुत्नुअघि दूध पिउनुका फाइदाहरूः
सुत्न मद्दत गर्न सक्छ
धेरै रिपोर्टले सुझाव दिन्छ- कि दुग्ध उत्पादनहरू दूध र चीज, सुत्नुअघि खानु भनेको रातमा थप आरामदायी निद्रामा मद्दत गर्न सक्छ । धेरै स्वास्थ्य विशेषज्ञ विश्वास गर्छन् कि निद्रा बढाउन दूधको शक्ति यसको रासायनिक यौगिकमा निहित हुन्छ ।
राम्रो निद्रा पाउन
दूधमा केही यौगिकहरू हुन्छन्- विशेष गरी ट्रिप्टोफान र मेलाटोनिन । यसले सुत्न मद्दत गर्न सक्छ । ट्रिप्टोफान एक एमिनो एसिड हो । जुन विभिन्न प्रोटिन युक्त खानाहरूमा पाइन्छ ।
यसले सेरोटोनिन नामक न्यूरोट्रान्समिटरको उत्पादनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ । सेरोटोनिनले मूडलाई बढाउँछ । आरामलाई बढावा दिन्छ । मेलाटोनिन हार्मोनको उत्पादनमा पनि मद्दत गर्दछ । जसलाई निद्राको हर्मोन पनि भनिन्छ । यसले सर्काडियन लयलाई विनियमित गर्न र शरीरको निद्रा पाउन सुधार गर्न मद्दत गर्दछ ।
मनोवैज्ञानिक प्रभाव
अर्को सिद्धान्त यो हो कि- तातो दूध पिउनाले प्रारम्भिक बाल्यकालमा सुत्ने समयमा दूध पिउने सम्झना गराउन सक्छ । यी सुखदायक भावनाले मस्तिष्कलाई सुत्ने समय हो भनी संकेत गर्न सक्छ । जसले गर्दा शान्तिपूर्वक निदाउन सजिलो हुन्छ ।